De -kracht-van-het-Zandkastelenprogramma Katinka- van-zon-heppee-app

De ouders van Tim en Sarah gaan uit elkaar. Ze hebben hun kinderen een week geleden vertelt dat ze gaan scheiden en ze zijn, op advies van de mediator, op zoek naar passende begeleiding voor hun kinderen. De ouders van Tim en Sarah melden hen aan bij het Zandkastelenprogramma. Juist omdat de kracht van het Zandkastelenprogramma zit in haar preventieve karakter. Het helpt eventuele problemen ten gevolgen van de scheiding te voorkomen, in plaats van te verhelpen.

Voorkomen in plaats van verhelpen

Toen mijn eigen ouders gingen scheiden, was ik elf jaar. In die tijd, vijftien jaar geleden, werd er niet of nauwelijks aandacht besteed aan het kind in de scheiding. Het kind werd immers al genoeg belast, zo werd verondersteld. Dat is nu gelukkig wel anders. Iedere week verschijnen er meerdere items in het nieuws over (v)echtscheidingen. Er is meer oog voor het kind in de scheiding, de gevolgen van scheiding en het belang van passende begeleiding of ondersteuning voor deze kinderen. Opvallend is echter dat er niet veel wordt gesproken over de vorm en inhoud van deze begeleiding of ondersteuning. Op welke manier wordt het kind nu het beste gehoord en gezien?

Het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) kwam onlangs met een mooi en volledig overzicht van beschikbare interventieprogramma’s voor kinderen in scheidingssituaties. De Wegwijzer Kind en Scheiding geeft twaalf (preventieve) programma’s weer die in Nederland worden aangeboden aan kinderen tussen 4 en 18 jaar. Al deze programma’s richten zich op impact van een scheiding op een kind, het bieden van handvatten binnen de scheiding en het begeleiden van de verwerking.

Eén van de genoemde programma’s in deze wegwijzer is het Zandkastelenprogramma.

Als erkend Zandkasteelcoach geloof ik sterk in de kracht van dit programma. Het Zandkastelenprogramma bevat een aantal essentiële elementen waardoor het zich op een waardevolle manier weet te onderscheiden van het overige aanbod.

Voorkom emotionele problemen van het kind

Een eerste essentiële waarde van het Zandkastelenprogramma is haar preventieve karakter. Waar veel programma’s gericht zijn op de scheiding in een (ver)gevorderd stadium, is het Zandkastelenprogramma uitermate geschikt voor kinderen die net te horen hebben gekregen dat hun ouders gaan scheiden. Aan de hand van verscheidene creatieve werkvormen wordt er gewerkt aan het begrijpen, het accepteren en het verwerken van de scheidingssituatie. Doordat er sprake is van (h)erkenning van lotgenoten biedt het Zandkastelenprogramma een mooie en veilige setting om aan de slag te gaan met gedachten en gevoelens. Door aan het begin van de scheidingssituatie een ingang te krijgen in de belevingswereld van het kind, is het mogelijk emotionele problemen te voorkomen.

Bewustwording & samenwerking

Een tweede grote kracht van het Zandkastelenprogramma is dat de belangrijke rol van de ouders binnen de scheiding erkend wordt door ouders actief bij het programma te betrekken. Voorafgaand aan de bijeenkomst voor de kinderen vindt er een ouderbijeenkomst plaats. Hierin besteedt de Zandkasteelcoach aandacht aan de ontwikkelingsfasen van kinderen, de impact van een scheiding en de inhoud van de kinderbijeenkomst. Ook is er ruimte voor vragen, zorgen en tips met betrekking tot hun kind in de scheiding. De ouderbijeenkomst werkt daarmee bewustwording en samenwerking in de hand. Verder wordt ouders gevraagd aanwezig te zijn bij de afsluiting van de kinderbijeenkomst. De kinderen laten de ouders zien waar zij aan hebben gewerkt. Dit maakt dat ouders op een prettige manier kunnen aansluiten bij hetgeen het kind geleerd en gedaan heeft in het programma.

‘Niets moet, alles mag’

Een derde onderscheidende factor van het Zandkastelenprogramma, is haar laagdrempelige aard. Dit is terug te zien in de aanwezige flexibiliteit wat betreft de vorm, de inhoud en de opzet van het programma. Doordat de Zandkasteelcoach verschillende werkvormen en methoden tot haar beschikking heeft, is het mogelijk het programma aan te passen naar gelang de behoeften van ieder kind en de groep. Een belangrijk uitgangspunt hierbij is ‘niets moet, alles mag’. De Zandkasteelcoach draagt er vervolgens zorg voor dat ieder kind zich veilig voelt. Ieder kind is vrij zich te uiten en te gedragen op een manier die prettig is voor hem of haar. Daarnaast zijn er praktische elementen die het programma een laagdrempelig karakter geven. Doordat het Zandkastelenprogramma zich richt op de preventie van eventuele problemen, is het mogelijk een kortdurend en relatief goedkoop programma aan te bieden. Het voorkomen van problemen kost immers minder tijd en geld dan het verhelpen van problemen. Het Zandkastelenprogramma bestaat uit twee contactmomenten: de ouderbijeenkomst (circa 1,5 uur) en de kinderbijeenkomst (circa 4 uur) en kost een ouder €85,- per kind. Dit alles geeft het Zandkastelenprogramma een toegankelijk karakter en maakt dat het programma als laagdrempelig wordt ervaren door deelnemende ouders en kinderen.

Belangrijk steuntje in de rug

Ik geloof sterk in de toegevoegde waarde van het Zandkastelenprogramma. Het preventieve karakter, de aandacht voor het kind en de ouders en de laagdrempelige aard zorgen ervoor dat dit programma zeer geschikt is voor kinderen van scheidende ouders. Het Zandkastelenprogramma kan kinderen dat belangrijke steuntje in de rug bieden. Wat zou het mooi zijn wanneer ieder kind van scheidende ouders de mogelijkheid krijgt om deel te nemen aan een dergelijk programma, net als Tim en Sarah. Op mijn elfde had ik die kans met beide handen aangegrepen.

About Katinka van Zon

Katinka van Zon, eigenaresse van Kinderpraktijk Vota, is psychologe, Kindbehartiger en Zandkasteelcoach. Katinka begeleidt en ondersteunt kinderen en ouders in scheidingssituaties. Binnen de begeleiding stelt Katinka de belangen van het kind centraal. Door aandacht te besteden aan belangrijke thema's rondom scheiding tracht Katinka emotionele problemen bij het kind te voorkomen of te verminderen. Tevens begeleidt Katinka de ouders bij het vinden van een passende ondersteuning aan hun kind.