Ieder kind is uniek…Dat kan niet vaak genoeg gezegd worden. Dit betekent dat ieder kind op een andere manier zal reageren op de scheiding van zijn ouders en de nieuwe situatie die daarna volgt. Tussen jongens en meisjes zitten verschillen en per leeftijdsfase en ontwikkelingsfase kunnen verschillen geconstateerd worden. Dit lijkt misschien complex, want waar moet je als ouders en als professional dan eigenlijk allemaal op letten?

 

Moeilijk om in perspectief te plaatsen

Voorop staat dat steeds ingezoomd moet worden op de specifieke wensen en uitingen vanuit ieder kind. Wat wel opvalt, is dat vooral jonge kinderen vaker huilen wanneer zij zich in een scheidingssituatie begeven. Zij voelen vooral veel verdriet, maar kunnen deze gevoelens nog niet goed plaatsen. Meisjes huilen vaker dan jongens. Jongens vertonen wat meer teruggetrokken gedrag wanneer zij verdrietig zijn.
Er wordt verder nog lange tijd gehoopt dat papa en mama weer bij elkaar komen en dat lief gedrag vertonen als kind hierbij kan helpen. Jonge kinderen leven nog in een fantasiewereld en kunnen de scheiding nog niet altijd even goed in perspectief plaatsen. Belangrijk is om hier extra aandacht aan te besteden en uitleg en sturing te geven in een kindvriendelijke taal.

Balanceren tussen 2 uitersten

In de leeftijd vanaf 9 jaar zie je meer boosheid optreden. Kinderen in deze leeftijdsfase voelen zich aan de ene kant al groot en volwassen, maar aan de andere kant nog kind. Zij balanceren tussen deze twee uitersten in. Zij vinden sommige dingen simpelweg stom, zoals de houding van hun ouders en uiten dit dan ook in boosheid en in hun woorden. Zij kunnen zich gaan afzetten en dan toch ineens weer heel veel behoefte hebben aan genegenheid. Zeker in het geval van een scheidingssituatie kan dit sterk fluctueren.

Gelijkwaardig communicatie

Vanaf de puberteit staan de eigen ego en vriendschappen meer voorop en ontstaat een sterk gevoel van loslaten van de ouders. Dit kan versneld optreden in het geval van een scheidingssituatie. De afstandelijke houding wil echter niet direct zeggen dat er niks speelt of dat er geen behoefte is aan affectie. Hormonen zorgen er bij pubers onder andere voor dat gevoelens in een andere gradatie om de hoek komen kijken dan in de kinderjaren en dat ook herinneringen van vroeger de nodige emoties kunnen opwekken. Communicatie moet meer plaatsvinden vanuit een gelijkwaardige houding en pubers vinden dit meer bij leeftijdgenoten dan bij de eigen ouders.

Wat is voor een kind belangrijk?

Een aantal aspecten is voor ieder kind belangrijk, zowel voor kinderen in een scheidingssituatie als voor kinderen van wie de ouders nog bij elkaar zijn:

  • Voor ieder kind is onvoorwaardelijke liefde onmisbaar. Zeker ook wanneer zij in de puberteit zitten en zich lijken los te maken van hun ouders.
  • Kinderen zijn gebaat bij eerlijkheid en congruent gedrag van volwassenen.
  • Ieder kind is gebaat bij eenduidige signalen van volwassenen. Wisselende uitingen en veranderende lichaamstaal kan kinderen enorm in de war brengen en kan voor hen de grens van onrechtvaardigheid raken. Dit laat ook zien dat kinderen vanuit een enorme puurheid handelen.
  • Kinderen voelen veel, maar kunnen deze gevoelens nog niet altijd goed plaatsen afhankelijk van hun leeftijd en de ontwikkelingsfase waarin zij zich bevinden.
  • Het is belangrijk kinderen te tonen dat iemand kan worden aangesproken op vertoond gedrag, maar niet op hem of haar als persoon.
  • Het helpt om kinderen uitleg en sturing te geven over veranderende, nieuwe situaties en hen de ruimte te geven hun stem kwijt te kunnen. Betrek kinderen daarentegen niet onnodig in vraagstukken die op volwassen niveau spelen.
  • Echt luisteren is onmisbaar voor ieder kind, ongeacht het geslacht, de leeftijd en de ontwikkelingsfase.

Belangrijk blijft dat geen kind hetzelfde is en dat steeds met een open blik naar ieder kind gekeken en geluisterd moet worden. Alleen dan kan ingespeeld worden op de specifieke wensen en behoeftes van een kind. Echt luisteren is enorm waardevol en biedt ieder kind de ruimte om zijn hart te laten spreken op een voor hem passende manier.

Leestip: Bang, Boos, Blij

About Marieke Lips

Kindbehartiger | Kindercoach | Jurist kinderrechten | Auteur van o.a. boek "Bekrast" | Columniste | Spreker

Leave a Reply